Beeuwsaertmolenpad

Vanaf de Sint-Andrieskerk loopt de route door het landelijke landschap richting Steenstraete. De huidige kerk is een wederopbouw uit de jaren 1920: het oorspronkelijke dorp werd tijdens de Eerste Wereldoorlog volledig verwoest.

Steenstraete ligt aan het kanaal Ieper-IJzer en is onlosmakelijk verbonden met 22 april 1915. Die namiddag openden Duitse troepen duizenden cilinders met chloorgas langs een front van meerdere kilometers tussen Steenstraete en Langemark. De geelgroene gaswolk dreef over de Franse linies en vormde het begin van de Tweede Slag bij Ieper. Het was de eerste grootschalige inzet van chloorgas aan het Westelijk Front.

Vandaag is Steenstraete opnieuw een rustig gehucht. De brug was in de vorige eeuw ook een belangrijke laadplaats voor suikerbieten. Vooral na de Tweede Wereldoorlog brachten landbouwers uit de omgeving hun bieten hierheen om ze op schepen te laden voor vervoer richting de suikerfabrieken. Het huidige eetkaffee aan de brug houdt de naam Steenstraete levend.

Vanaf Steenstraete volgt de wandeling een tijdlang het jaagpad langs het kanaal Ieper-IJzer. Het water oogt vandaag rustig, maar tijdens de Eerste Wereldoorlog liep hier letterlijk de frontlijn.

Van de lente van 1915 tot de zomer van 1917 hielden de geallieerden de linkeroever bezet, terwijl Duitse troepen zich op de rechteroever bevonden. Op verschillende plaatsen langs de vroegere frontlijnen staan vandaag herdenkingsbomen. Ze maken zichtbaar waar de linies meer dan een eeuw geleden door het landschap liepen.

Verderop bereik je het Sas van Boezinge. De waterverbinding tussen Ieper en de IJzer gaat terug tot de middeleeuwen, maar in de 17de eeuw werd het kanaal grondig aangepast en kwam hier een grote schutsluis. De strategische ligging maakte het sas ook militair belangrijk.

In de tijd van Lodewijk XIV werd de omgeving opgenomen in de Franse grensverdediging. Rond 1695 en 1699 werden de bestaande versterkingen rond Fort Saint-Nicolas onder Vauban verder uitgebouwd met onder meer een ravelijn en aarden verdedigingswerken. Resten van dat verdedigingslandschap zijn nog altijd in de omgeving herkenbaar.

Na het sas trekt de route opnieuw door open landbouwgebied richting de Beeuwsaertmolen. Op deze plaats staat al sinds 1635 een molen. De huidige geschiedenis is er een van vernieling en telkens opnieuw beginnen.

De molen brandde in 1830 af en werd kort daarna heropgebouwd. In 1884 kwam hij in handen van de familie Beeuwsaert, waaraan hij zijn huidige naam dankt. Toen de Eerste Wereldoorlog de streek bereikte, werd de molen door Franse troepen 'Moulin Bleu' genoemd. Op 19 oktober 1914 draaide hij voor het laatst.

Tijdens de eerste gasaanval op 22 april 1915 werd de molen door beschietingen en brand volledig vernield. Na de oorlog besloot Lucien Beeuwsaert hem opnieuw op te bouwen. Daarvoor werden onderdelen gebruikt van de Leenhoudersmolen uit Roesbrugge en de Blanckaertmolen uit Leisele. De nieuwe molen werd in 1922 ingewijd.

Opnieuw sloeg het noodlot toe tijdens de zware storm in de nacht van 2 op 3 januari 1976. De molen liep door de vang, de askop brak en de wieken werden afgerukt. Pas veel later volgde een volledige heropbouw. Sinds 2010 staat de Beeuwsaertmolen opnieuw boven het landschap van Bikschote en is hij op bepaalde dagen te bezoeken.

Wie aan de Beeuwsaertmolen start, heeft hier het officiële eindpunt bereikt. Omdat ik in het dorp begon, wandelde ik nog een laatste stuk verder naar de Sint-Andrieskerk.

Dat laatste deel loopt opnieuw door het open landbouwlandschap rond Bikschote. De wandeling is nergens spectaculair zwaar, maar de afwisseling tussen veldwegen, het kanaal en de historische stops houdt ze interessant.

Terug in het dorp passeer je opnieuw de kerk en het oorlogsgedenkteken. Zo eindigt de lus op dezelfde plaats waar ze begon, midden in een klein dorp dat tijdens de Eerste Wereldoorlog volledig verdween en daarna opnieuw werd opgebouwd.