Knooppuntwandeling Kemmel

Ik vertrek aan de Commandobunker aan de voet van de Kemmelberg. Via De Lork wandel je richting het bos, waar de route al snel rustiger en groener wordt.

Niet veel later bereik je de Lettenbergbunkers. Vier betonnen schuilplaatsen uit 1917 zijn hier bewaard gebleven. Ze vormden toegangen tot een ondergronds Brits hoofdkwartier dat in de flank van de heuvel was uitgegraven. Tijdens het Duitse offensief van april 1918 kwamen de bunkers in Duitse handen en kreeg minstens één ervan later een medische functie.

Tijdens mijn wandeling hing er dichte mist tussen de bomen. Dat maakte de omgeving rond de bunkers extra sfeervol, maar ook zonder mist vind ik dit een sterk begin. Je zit meteen in het bos en krijgt tegelijk een eerste duidelijke herinnering aan wat zich hier ruim een eeuw geleden afspeelde.

Vanaf de Lettenberg klim je verder door de bossen van de Kemmelberg. Op verschillende plaatsen is het terrein opvallend onregelmatig. Tussen de bomen zijn nog altijd de sporen zichtbaar van de zware gevechten die hier tijdens de Eerste Wereldoorlog plaatsvonden, vooral in april 1918.

Boven op de Kemmelberg staat Den Engel, de grote Franse gedenkzuil die in 1932 werd onthuld ter herinnering aan de Franse troepen die hier vochten. Iets verder op de westflank ligt het Ossuaire français.

Daar rusten 5.294 Franse militairen in vier massagraven. Slechts 57 konden worden geïdentificeerd. Ik stop hier bijna altijd even. Het is niet alleen de schaal van de plaats die indruk maakt, maar ook het contrast met het landschap errond. Op heldere dagen kijk je ver over Heuvelland, terwijl het tijdens mijn wandeling bijna volledig in mist verdween.

Na de Kemmelberg trekt de route richting Dranouter en worden de paden opnieuw rustiger. Langs de Lettingstraat passeer je het monument voor Karel Pavlík. De Tsjechoslowaakse piloot vloog bij 313 Squadron van de RAF en stortte hier op 5 mei 1942 met zijn Spitfire neer tijdens het luchtgevecht dat bekendstaat als Circus 157.

Iets verder zag ik in het veld nog een veel discreter gedenkteken voor Alcide Watry, die hier volgens het memorial op 25 april 1918 sneuvelde. Dat bordje had ik nog nooit eerder opgemerkt, terwijl ik in deze streek al ontelbaar vaak heb gewandeld.

Voor mij is dat precies een van de sterke kanten van Heuvelland. Zelfs op bekende wegen blijft er soms iets nieuws opduiken. Een klein monument dat je jarenlang voorbijloopt, kan plots een heel ander stukje van het landschap betekenis geven.

Verderop verandert de wandeling opnieuw van karakter. Bij knooppunt 96 volg je een rustiger stuk langs de Lindebeek, waar het pad na nat weer behoorlijk modderig kan worden. Een kort vlonderpad helpt je door een van de nattere zones.

Daarna kom je uit bij Wijngoed Monteberg. Vanaf hier koos ik niet volledig voor het knooppuntennetwerk, maar nam ik een alternatief voetpad door de velden en langs een stukje natuur. Dat maakt dit deel voor mij net interessanter: je laat de bredere wegen achter je en krijgt opnieuw meer gevoel van landschap en ruimte.

Verderop sluit je opnieuw aan richting knooppunt 72. Bij helder weer is dit een van mijn favoriete plaatsen om even te stoppen voor het uitzicht richting Frankrijk. Tijdens deze wandeling zag ik door de mist maar enkele honderden meters ver, maar ook dat gaf de heuvels hun eigen sfeer. Via knooppunten 2 en 3 keer je uiteindelijk terug naar de Commandobunker.